Dynasy

Opis

Nazwa ta wywodzi się od księcia Karla Otto de Nassau-Siegen, który przez autora Pana Tadeusza znany jest jako książę Denassów – postać awanturnicza, podróżnik i pasjonat myślistwa. Jego nazwisko w pierwszym członie wymawia się fonetycznie jako / de naso /, co dało początek nazwie Dynas.

W 1780 roku, książę ożenił się z Karoliną Sanguszkową, pochodzącą z rodu Gozdów, która była właścicielką ziemskich posiadłości, w tym pałacu znajdującym się w Warszawie, w jurydyce Aleksandria. Niestety, modrzewiowy pałac Gozdzkich, wcześniej będący własnością Lubomirskich, spłonął w latach 1776 lub 1777. Z kolei nowo wybudowana rezydencja nie przetrwała długo, gdyż spaliła się w 1788 roku, a ocalało z niej jedynie południowe skrzydło, które wykorzystywane było przez ubogich mieszkańców. Posiadłość zyskała dodatkowo nazwy, takie jak Góry de Nassau, Góry Dynasowskie oraz Wzgórza Denassowskie.

W połowie XIX wieku, kolejny właściciel tych ziem, hrabia Seweryn Uruski, postanowił przekształcić teren w centrum handlowe stolicy, zakładając targowisko znane jako Sewerynów. Niestety, z powodu dużej konkurencji ze strony innych bazarów, przedsięwzięcie okazało się nieudane (budynek zrealizowany w latach 1846–1848, projekt Franciszka Marii Lanci, został rozebrany w 1937 roku). W 1892 roku na terenie ogrodów pałacowych wzniesiono siedzibę Warszawskiego Towarzystwa Cyklistów według planów Stefana Szyllera. Obok, poniżej skarpy, utworzono tor kolarski.

W 1896 roku architekt Karol Kozłowski zrealizował tutaj przy ul. Oboźnej kilkupiętrową rotundę, w której umieszczono panoramy autorstwa Stanisława Janowskiego, de facto wystawa przyniosła znaczne straty. W 1913 roku, wnętrza budynku rotundy przekształcono w teatr. Po 1937 roku, kiedy zakończyła się umowa dzierżawy, miejsce to zaczęto zabudowywać budynkami mieszkalnymi.

Rok 1937 przyniósł gruntowną przebudowę rotundy, zleconą przez spółkę Chevrolet, która zamieniła obiekt w nowoczesny garaż z wjazdem po pochylni, warsztaty samochodowe oraz stację benzynową, zgodnie z projektem autorstwa Juliusza Żakowskiego oraz Zasława Malickiego.

W czasie II wojny światowej zabudowa Dynasów uległa dużym zniszczeniom, a z rotundy zachowały się jedynie ruiny przyziemia. Współczesnym śladem po dawnych Dynasach jest ulica Dynasy, która powstała na początku XX wieku.