Popiersie Józefa Bema w Warszawie

Opis

Pomnik, o którym mowa, usytuowany jest na wschodnim skraju parku Łazienkowskiego, przy alejce łączącej Amfiteatr z siedzibą Muzeum Łowiectwa i Jeździectwa. Składa się z imponującego trójstopniowego murowanego postumentu, na którym spoczywa brązowe popiersie Józefa Bema. Na cokole, z łacińskim zarysem jego nazwiska, widnieje napis: BEM. Nadzór nad tym pomnikiem sprawuje Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie.

Inicjatywa wzniesienia tego monumentu wyszła od 1. Dywizjonu Artylerii Konnej im. Generała Józefa Bema, a jego odsłonięcie miało miejsce w 1924 roku. Od 2004 roku popiersie stoi w obecnym miejscu, które wybrano z uwagi na lokalizację oraz historyczne powiązania. Twórcą rzeźby jest Bohdan Święcicki, który inspirował się rycinami z XIX wieku – przedstawiający generała ukazany jest w mundurze z charakterystycznym płaszczem oraz naramiennikami ozdobionymi frędzlami.

Na piersi Bema można dostrzec dwa ordery: Krzyż Kawalerski Legii Honorowej, przyznany mu za udział w obronie Gdańska w 1813 roku, oraz Złoty Krzyż Orderu Virtuti Militari, którym odznacono go w roku 1831. Generał Bem odegrał kluczową rolę jako jeden z dowódców powstania listopadowego, które rozpoczęło się w parku Łazienkowskim.

W obliczu trudnych wydarzeń we wrześniu 1831 roku, Bem stanął na czele oddziałów artylerii, które usiłowały bronić Warszawy przed rosyjskim atakiem. Ogromne trudności, z jakimi się zmagał, sprawiły, że obrona okazała się nieudana. Czynnikami, które znacząco wpłynęły na ten stan rzeczy, były nieprzewidziane okoliczności, przykładem jest sytuacja, w której generał został nieumyślnie zamknięty w wieży kościoła św. Trójcy, miejsce, z którego miał prowadzić obserwacje ruchów sił rosyjskich. Kiedy w końcu udało mu się wydostać, jego wystawione do walki oddziały były już mimo wszystko zaangażowane w inne działania.

Jego pamięci poświęcony został utwór literacki – „Bema pamięci żałobny rapsod” napisany przez Cypriana Kamila Norwida, którego popiersie również znajduje się w malowniczym parku Łazienkowskim.

Przypisy